nr 9/2019 (139)
ISSN 2084-4670

S P I S   T R E Ś C I
   
artykuły
................................  Zarys ewolucji prasy opinii (tygodników opiniotwórczych)
................................  Nowy sposób logowania do konta bibliotecznego
................................  Identyfikatory VIAF, ISNI, Wikidata i ORCID w katalogu BUŁ

warto przeczytać
................................  K.A. Tucker - Zostań ze mną

nowości książkowe

Zarys ewolucji prasy opinii (tygodników opiniotwórczych)

Prasa opinii to typ periodyków, w których komentowane są rozpowszechniane poprzez inne media informacje o wydarzeniach. Ich celem jest kształtowanie postaw i urabianie opinii publicznej. Prasa opinii jest zindywidualizowana pod względem tematycznym, publikuje treści (polityczne, społeczne, gospodarcze kulturalne) skierowane do określonego kręgu odbiorców. Ten typ prasy w szczególny sposób ujmuje wybrane tematy, poprzez naświetlanie zagadnienia z perspektywy ogólnej, co umożliwia problematyzowanie zjawisk w otaczającej rzeczywistości i ujmowanie wydarzeń na różnych poziomach abstrakcji z uwzględnieniem historii, przewidywaniem przyszłości i wskazaniem zależności przyczynowo-skutkowych. Tygodniki opinii utożsamiane są z prasą niezależną od państwa, prasą elitarną i prestiżową, na której spoczywa pewna odpowiedzialność społeczna i etyczna. O randze i znaczeniu periodyków opinii świadczy poczytność i popularność, ale także fakt, że ich ukazywanie się jest rezultatem twórczej aktywności ludzi kultury, a odbiorcami są przedstawiciele inteligencji. Opiniotwórczość tego typu prasy wynika głównie z publikowania wiarygodnych i zweryfikowanych informacji, które są cytowane przez inne media. Ponadto, w tekstach o wysokim poziomie merytorycznym widoczny jest przyjęty program i określone stanowisko całego zespołu redakcyjnego. Niezbędna jest przy tym współpraca z autorytetami z różnych dziedzin oraz wieloletnie doświadczenie.

W XX w. funkcję opiniotwórczą pełniły ilustrowane magazyny polityczno-informacyjne oraz tygodniki publicystyczne o charakterze społeczno-politycznym. Na polskim rynku prasy pod koniec XX wieku i na początku XXI nastąpiło scalanie obu typów. Takie pisma jak Wprost i Polityka przybrały inną formę pod wpływem debiutującego na początku XXI w. periodyka Newsweek Polska. Ewolucja prasy opiniotwórczej przebiegała w stronę nowego gatunku - ilustrowanego magazynu społecznego opartego na wzorach liberalnych. W założeniu wydawców magazynów stało się rozpoznawanie potrzeb odbiorców i ich zaspokojenie, poprzez publikacje treści, które są najczęściej zrozumiałe dla osób wykształconych. Tematyka magazynów społecznych nie musiała być ściśle określona, a dziennikarze mogli prezentować różne techniki i gatunki pracy, mieszczące się w ramach preferowanych przez zespół redakcyjny. Wszystkie elementy składowe, takie jak tekst, język, ikonografia, fotografia, kolor i papier miały swoje znaczenie i były umiejętnie zaplanowane.

Po 2010 roku pisma tego rodzaju zmieniły swój sposób przekazu, wracając "do pierwotnych - opiniotwórczych, a nawet agitacyjnych i propagandowych korzeni"(1). Stopniowo tygodniki społeczno-polityczne zatraciły swój uniwersalny przekaz. Publikowane treści "zamykały się w obrębie akceptowanych przez redakcję i ściśle określoną grupę czytelników kanonów wartości, mitów i idei. Zaczęły zatem w coraz większym stopniu pełnić funkcje tożsamościowe"(2).

W ostatnich latach stosunkowo silną pozycję rynkową miały tygodniki o charakterze centro-lewicowym (centro-liberalnym) Polityka, Newsweek Polska i Wprost oraz prawicowe: Do Rzeczy, wSieci (obecnie Sieci) i Uważam Rze, Gazeta Polska, dwutygodnik Czas Najwyższy, lewicowy Przegląd, katolickie pisma Tygodnik Powszechny, Niedziela i Gość Niedzielny.

Na stronie internetowej Wirtualnych Mediów cyklicznie publikowane są rankingi wyników ogólnej sprzedaży periodyków (suma sprzedaży egzemplarzowej wydań drukowanych, sprzedaży egzemplarzowej e-wydań oraz wszystkich form prenumeraty wydań drukowanych i prenumeraty e-wydań). W styczniu 2019 roku w segmencie tygodników opinii największy ogólny wynik sprzedaży odnotowano w przypadku Gościa Niedzielnego (wydawca - Instytut Gość Media), gdzie średnia sprzedaż wyniosła 113 255 egz. Było to o ok. 2%. mniej niż w 2018 roku. Na drugim miejscu znajdowała się Polityka (wydawca - Polityka) ze sprzedażą 95 902 egzemplarzy w przypadku, której odnotowano spadek o ok 6%. Na trzecim miejscu był Newsweek Polska (wydawca - Ringier Axel Springer Polska), ze sprzedażą na poziome 85 507 egzemplarzy. Ten tygodnik zwiększył sprzedaż o 0,23%. Dalej w kolejności uplasowały się: tygodnik Sieci - spadek sprzedaży o 30%, Do Rzeczy - spadek o 18%, Gazeta Polska- spadek o 27%. Największy wzrost średniej sprzedaży, pomimo uplasowania się na dalszych miejscach odnotowano w przypadku tygodnika Przegląd - wzrost o 6%, a także Tygodnika Powszechnego - wzrost o 4%.

Trudno jednoznacznie ocenić bez dokładniejszej analizy, czy popularność prasy opinii wśród czytelników Czytelni Głównej BUŁ pokrywa się z badaniami Instytutu Monitorowania Mediów? Trudno jednoznacznie ocenić bez dokładniejszej analizy. Z pewnością zagadnienie to może stanowić temat do badań nad czytelnictwem tygodników opiniotwórczych.

   (1) T. Mielczarek, Tygodniki opinii w zmieniającej się rzeczywistości. Universitas, Kraków 2018, s. 33.
   (2) Tamże, s. 217.

       Bibliografia:
       Kula A., Media opiniotwórcze - próba definicji, [w:] M. Karwatowska, A. Siwiec (red.), Przeobrażenia w języku i komunikacji medialnej na przełomie XX i XXI wieku, Wydawnictwo Best Print, Chełm 2010.
       McQuali D., Teoria komunikowania masowego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2012.
       Mielczarek T., Tygodniki opinii w zmieniającej się rzeczywistości, Universitas, Kraków 2018.
       https://www.wirtualnemedia.pl/artykul/sprzedaz-tygodnikow-opinii-styczen-2019-roku-gosc-niedzielny, dostęp 23.08.2019.

Renata Felińska       
fot. autor       


Nowy sposób logowania do konta bibliotecznego

Od 9 września 2019 r. Biblioteka Uniwersytetu Łódzkiego zaprzestaje stosowania numeru PESEL przy logowaniu do konta czytelnika w Systemie biblioteczno-informacyjnym Uniwersytetu Łódzkiego na rzecz Centralnego Systemu Logowania UŁ. Na stronie www katalogu po kliknięciu w link Zaloguj się przechodzimy do strony Centralnego Systemu Logowania UŁ.

Pracownicy i studenci Uniwersytetu Łódzkiego logują się tak jak do innych systemów uniwersyteckich (np. pracownicy UŁ – do Portalu Pracowniczego).
Czytelnicy spoza społeczności akademickiej UŁ logują się takim samym loginem i hasłem jak do sieci Wi-Fi i terminali na terenie BUŁ (login w postaci imie.nazwisko@lib.lodz.university).


Po zakończeniu korzystania z katalogu BUŁ należy się wylogować z systemu bibliotecznego klikając „Wyloguj”


Po prawidłowym wylogowaniu pojawi się komunikat Centralnego Systemu Logowania.


W razie pytań lub wątpliwości prosimy o kontakt z Wypożyczalnią BUŁ pod numerami telefonów:
42 635 60 50
42 635 64 63
42 635 60 01

Identyfikatory VIAF, ISNI, Wikidata i ORCID w katalogu BUŁ

Do prac zainicjowanych przez Centrum NUKAT w 2019 r., a szczególnie ważnych dla czytelników, należy uzupełnianie rekordów khw o identyfikatory VIAF (Virtual International Authority File), ISNI (International Standard Name Identifier), Wikidata i ORCID (Open Researcher and Contributor ID). Służy to jednoznacznej identyfikacji autorów dzieł, utworów i publikacji, a co za tym idzie, prowadzi do spójnej i rzetelnej informacji w katalogach on-line i innych bazach danych udostępnianych w internecie. BUŁ stara się wprowadzać wszystkie ułatwienia dla swoich czytelników, poszerzające zakres oferowanych usług. Jak dotąd wszystkie udogodnienia oferowane przez Centrum NUKAT udało się wdrożyć również w bazie lokalnej. Tak też stało się w tym przypadku. Od niedawna działa linkowanie do haseł autorskich znajdujących się w Viaf, ORCID, ISNI i WIKIDATA również w rekordach prezentowanych w katalogu BUŁ. Zarówno na stronie z informacjami o egzemplarzu, jak i na ekranie z pełnym rekordem katalogu, przy polach zawierających hasła autorskie pojawiły się małe ikonki.



Po kliknięciu w każdą z ikonek można dotrzeć do szczegółowych informacji o danej osobie w każdym z wymienionych systemów:




     Liczba rekordów z linkami do:
        Viaf to na dzień dzisiejszy 204 007
        ORCID - 215
        WIKIDATA - 59 309
        ISNI - 146 312.

Wszystkie 4 identyfikatory jednocześnie posiada 8 rekordów. ORCID został wprowadzony przez NUKAT najpóźniej, dlatego też rekordów jest tak niewiele. Jednak liczba ta będzie z pewnością szybko rosła.


WARTO PRZECZYTAĆ

K.A. Tucker

Zostań ze mną

Szukałam przyjemnej opowiastki na wakacyjny wyjazd w Bieszczady. Na ogół wybieram powieści osadzone w polskich realiach, jednak ta książka od razu przyciągnęła mnie swoją okładką - piękny widok gór, wprost idealnie wpasował się w górskie klimaty. Książka zaskoczyła mnie fabułą i wyjątkowymi opisami Alaski. Ja przeczytałam ją niemal jednym tchem. Jeśli przed Tobą drogi czytelniku jeszcze jest jakiś wrześniowy wyjazd, to serdecznie polecam ta pozycję na wakacyjny relaks.

Główna bohaterka to 26 letnia Calla Fletcher, która mieszka w Toronto. Jej matka wywiozła ją z Alaski, kiedy była malutką dziewczynką, dlatego nie pamięta swojego ojca. Utrzymywała z nim jedynie prozaiczny kontakt telefoniczny. Matka ułożyła sobie życie na nowo i tak mijały im kolejne lata. Biologiczny ojciec Calli był tak przywiązany do Alaski, że nigdy nie zdobył się na odwagę, aby porzucić choćby na krótko miejsce, które kochał i odwiedzić córkę.

Los bywa przewrotny... Calla dostała informację, że jej ojciec jest ciężko chory, a jego dni są policzone. Niewiele myśląc, wbrew logice, rezerwuje lot na Alaskę i chce nawiązać kontakt z ojcem. Samo naprawienie relacji z niewidzianym od lat tatą jest sporym wyzwaniem. Niedogodności, jakie spotyka Calla w niewielkim miasteczku na krańcu świata nie ułatwiają jej pobytu. Kochająca luksusy wielkiego miasta nie może odnaleźć się w dziczy. Surowy klimat, brak słońca i negatywnie nastawiony do niej młody pilot pracujący w firmie ojca, pogarszają sytuację każdego dnia. Czy Calli uda się odbudować relację z ojcem? Nieoczekiwanie pomiędzy Callą, a pilotem Jonahem rodzi się uczucie. Czy uda się jej nie powielić błędu matki? Czy Alaska zostanie jej domem i kto wypowie magiczne słowa z tytułu "Zostań ze mną"? Tego dowiecie się z tej ciekawej powieści kanadyjskiej pisarki Kathleen Tucker.


          książka w katalogu BUŁ


Aleksandra Gulbinowicz       

W Y B R A N E   N O W O Ś C I   K S I Ą Ż K O W E

red. nauk. Sylwia Przytuła

Zarządzanie różnorodnością
pracowników : perspektywa
globalnej mobilności i migracji

Jacek Kamiński

Makromarketing : nauka
o marketingu wobec problemów
społecznych i środowiskowych

red. nauk. Małgorzata Stahl

Prawo administracyjne : pojęcia,
instytucje, zasady w teorii
i orzecznictwie

Arkadiusz Kaźmierczak

Zarys pedagogiki sportu :
podręcznik dla studentów
nauk o wychowaniu

Izabela Krasiejko

Rodzina z dziećmi, rodzina
dysfunkcyjna : pedagogika,
praca socjalna, terapia

Wojciech Lewicki

Podstawy ekonomiki transportu i
logistyki : ekonomiczne,
organizacyjne, techniczne
determinanty rozwoju
transportu intermodalnego
i centrów logistycznych w Polsce

Anna Kwiatkowska

Wielokulturowość w ujęciu
interdyscyplinarnym

Witold P. Glinkowski

Człowiek :
filozoficzne wyzwanie

red. nauk. Grzegorz Kucharczyk

Pierwsza niemiecka okupacja :
Królestwo pod Polskie i kresy
wschodnie pod okupacją
mocarstw centralnych 1914-18
Ryszard Jeremi Kluszczyński

Wielka księga
malarstwa polskiego


LEKSYKON BUŁ - dotychczas opracowane hasła

Redakcja: Mariola Augustyniak, Piotr Puchowski. Siedziba redakcji: Biblioteka Uniwersytecka w Łodzi, ul. Matejki 32/38, 90-237 Łódź, tel.: 42 6356002.
Wydawcą Biuletynu BiBUŁa jest Biblioteka Uniwersytetu Łódzkiego.       Nr 9/2019 (139)      napisz do biBUŁy